JavaScript is disabled in your web browser or browser is too old to support JavaScript. Today almost all web pages contain JavaScript, a scripting programming language that runs on visitor's web browser. It makes web pages functional for specific purposes and if disabled for some reason, the content or the functionality of the web page can be limited or unavailable.

Den 24. februar 2022 gjekk Russland til angrep mot Ukraina. Dette var ei eskalering av konflikten som tok til i 2013-2014, då separatistar tok kontroll over Luhansk og Donetsk fylke og Krymhalvøya vart annektert av Russland. Ukraina har fått våpenhjelp av Nato-land, inkludert Noreg. DAG OG TID følger krigen nøye, og skribentane våre bidreg med reportasjar, kommentarar og analysar. Cecilie Hellestveit, ekspert i folkerett, og Halvor Tjønn, journalist, forfattar og fast skribent i DAG OG TID, bidrar med politiske analysar. Den ukrainske forfattaren Andrej Kurkov har skrive om situasjonen i Ukraina under krigen.

Sjakk har blitt ein populær sport i Noreg på grunn av suksessen til Magnus Carlsen. DAG OG TID skriv om viktige turneringar som Carlsen deltek i, og små forteljingar frå sjakkverda. I DAG OG TID skriv Atle Grønn ei fast sjakkspalte som heiter «Frå sjakkverda», verdas einaste sjakkspalte utan sjakktrekk. I spalta skriv han om sjakk frå ulike innfallsvinklar. Les Atle Grønns spalte nedanfor, og andre artiklar og nyhende frå sjakkverda.

Klima og miljø er høgt prioritert på den politiske dagsordenen. Klimaendringar, naturkatastrofer og konfliktar heng tett saman. Regjeringa er forplikta til å følgje EUs klimamål og redusere norske utslepp med 55 prosent innan 2030.
DAG OG TID følgjer klimaproblematikken både nasjonalt og internasjonalt. Journalistane og skribentane i DAG OG TID skriv om klima med ulike innfallsvinklar. Per Anders Todal er oppteken av miljø, natur og klima, og korleis problemstillingar knytte til desse temaa verkar inn på kvarandre og samfunnet i heilskap. Jon Hustad skriv om klimaspørsmål frå eit politisk og økonomisk ståstad, til dømes korleis klima verkar inn på energi og straum. Les artiklar om klima og miljø nedanfor.

I Dag og Tid skriv fleire av skribentane våre om mat og matproduksjon. Dei har alle ulike tilnærmingar til temaet. Dagfinn Nordbø skriv spalta «Matmonsen», ei humorisktisk spalte om eigne matopplevingar. I spalta hans kan du også få gode middagstips. «Innsida» er ei anna spalte der ulike skribentar bidreg kvar veke. Ein av dei, Arne Hjeltnes, reiser rundt og besøker norske matprodusentar og set av fast plass i spalta si til norske matskattar. Siri Helle skriv om matproduksjon og matpolitikk i spalta «Frå matfatet». Helle er utdanna agronom og skriv også om ulike matvarer, plukkar frå kvarandre ingrediensane og samanliknar produkt. Les artiklane nedanfor.

DAG OG TID skriv om Russland og tilhøvet mellom Noreg og Putin-regimet. Journalistane og skribentane våre skriv om russisk utanrikspolitikk, russisk språk og kultur. Eit viktig tema knytt til Russland er krigen i Ukraina. I avisa vår kan du lese kommentarar og artiklar om krigføringa og retorikken knytt til han. Mellom anna trykker DAG OG TID russiske nyhende, slik at lesarane våre får kjennskap til kva informasjon russarane har tilgang til. Den ukrainske forfattaren Andrej Kurkov har tidlegare rapportert direkte frå Ukraina. Halvor Tjønn følgjer utviklinga mellom Russland og Europa, Cecilie Hellestveit, ekspert i folkerett, kommenterer globale konfliktar der Russland er involvert. Fleire av podkastepisodane våre har også handla om Russland. Omsettar Marit Bjerkeng fortel om russisk språk og kultur, journalist i Nordlys og leiar i Barents Press, Amund Trellevik, er intervjua om uavhengig journalistikk i Russland, og Halvor Tjønn har ved fleire høve vore gjest. Alle episodane finn du her.

På grunn av den globale energikrisa har straumen blitt dyrare. Folk flest merkar at straumrekningane auker med tusenvis av kroner. Samstundes aukar prisane på matvarer og transport. DAG OG TID skriv med jamne mellomrom om situasjonen og tiltaka frå regjeringa og næringslivet. Mellom anna skriv DAG OG TID-journalisten Jon Hustad om utfordringane og bakgrunnen for straumkrisa og kva konsekvensar dei auka straumprisane har på samfunnet. Han har også sett på energibehovet i framtida og skrive artiklar om den grøne vendinga. Straumkrisa har vore tema i DAG OG TID-podkasten. Lytt til episoden «Energiåret 2022 med Jon Hustad» her. Artiklar om straum, energi og kraft kan du lese nedanfor.

DAG OG TID skriv om ulike sider ved Ukraina og tilhøvet til Nato og Europa. Størst tyngd har krigen fått. Krigen i Ukraina tok til 24. februar 2022, og journalistane og skribentane våre følgjer situasjonen tett. Cecilie Hellestveit er ekspert i folkerett og bidreg med analysar og kommentarar. Halvor Tjønn skriv om korleis det ukrainske tilhøvet til Russland, Europa og EU endrar seg. Han set også den noverande situasjonen i eit historisk perspektiv. Den ukrainske forfattaren Andrej Kurkov skreiv fleire reportasjar frå Ukraina det første året av krigen. Redaktøren i DAG OG TID, Svein Gjerdåker har besøkt Ukraina etter krigsutbrotet og har skrive frå reisene. I DAG OG TID-podkasten kan du også lytte til tema om Ukraina. Høyr mellom anna intervjuet med forfattar Andrej Kurkov eller lær meir om bakgrunnen for krigen i episoden «Kvifor gjekk Putin til krig mot Ukraina?» Les artiklar om Ukraina nedanfor.

Økonomi har innverknad på alle lag og funksjonar i samfunnet. DAG OG TID publiserer nyhende om finansmarknaden og konsekvensane av økonomiske svingingar. Vi analyserer statsbudsjettet og finanspolitiske tiltak frå regjeringa, men ser også på endringar i næringslivet og på børsen i eit internasjonalt perspektiv. Journalist i DAG OG TID Jon Hustad skriv om økonomisk politikk. Mellom anna ser han på rentepolitikk, grunnrente og statsbudsjettet.
Les artiklar og kommentarar om norsk og internasjonal økonomi nedanfor.

« 1 ... 6 7 8 9 10 11 12 ... 15 »

Orden i sysakene

Me kan sy saman eit skriftstykke utan å røra ei synål og byda nokon skreddarsydde løysingar endå me ikkje er skreddarar. Vonde tunger vil ha det til at syklubbar driv meir med slarv enn sying.

KristinFridtun

Opprop med ropeteikn

Som ein ropar i skogen, får ein svar, vert det sagt. Det meste av ropinga vår går føre seg andre stader: Debattantar set eit opprop inn i avisene, me høyrer bønerop frå minareten, elevar rekk bussen og namneoppropet med eit naudrop (el. naudskrik), store stjerner vert møtte med hyllingsrop, og fotballspelarar ropar på straffe og lærarar på høgare løn.

KristinFridtun

Til å lita på

Ingen greier å stå fjellstøtt støtt. Stundom lyt me stø oss til noko eller nokon, men korleis skil me det støe frå det ustøe? Somt lærer me gjennom røynsle. Drivne turgåarar veit at ei trerot kan sjå fast og fin ut på utsida, men vera kav morken inni og gjeva etter om ein stør seg på henne. Slike røynsler med den handgripelege verda ligg til grunn for orda og vendingane våre om tillit.

KristinFridtun

Eit hestehovud føre

Ei mykje sitert utsegn frå 125-årsjubilanten Tarjei Vesaas går slik: «Har eg skrive hest, so meiner eg hest.» Om me skal tru forfattaren eller ikkje, lyt me drøfta ein annan gong. Hovudsaka her er at mange av oss jamleg gjer det motsette av det Vesaas seier at han gjer. Me skriv og seier hest og meiner noko anna enn hovdyret med det vitskaplege namnet Equus caballus.

KristinFridtun

Eldsjel i skirselden

«Eld og vatn er vonde herrar, men gode tenarar», vert det sagt. Folk har lenge ottast lauselden eller skadeelden. Stundom er det eldspåsetjarar som står bak, andre gonger er det eit uhell (jf. vådeeld). Etter storbrannen i Bergen 19. desember 1561 skreiv Absalon Beyer i dagboka si at brannen byrja då ei jente på 13–14 år skulle varma seg mat. Ho la eit fang med spøner attmed eldstaden og gjekk ut ein augneblink, og «der sprank en gnist aff gruuen vdi spønerne, der aff tendes ilden op».

KristinFridtun

Etter alt å døma

Fælslege brotsverk, til dømes vandalisering av heilagdomar, valdsbruk og annan styggedom, set i gang ei hendingsrekkje me kjenner godt no. Fyrst rykkjer folk i høge stillingar ut og fordømer handlingane. Dinest er det nokre aviskommentatorar og kommentarfeltskribentar som førehandsdømer den eller dei som står bak. «De må fri dykk frå fordomane», får dei høyra.

KristinFridtun

Ikkje fred å få

Me plar ikkje freda ord slik me fredar dyr og bygningar. Om me hadde gjort det, hadde ikkje fred vore mellom dei som trong vern. Fred er ein spreking som fyk hit og dit både i fredsår og i ufredsår. Ein skulle tru at fred fór stilt og fredeleg fram, men nei, det er so vidt me rekk å ropa «far i fred!» til ordet der det smett og sprett mellom fredsprisar, fredsgranskarar, fredsduer, fredstryggjande styrkar og kveikte fredspiper.

KristinFridtun

Etter eige val

Målkunnige folk råder oss gjerne til å velja seiemåten «gjera val» framfor «ta val». Fyrstnemnde er eldst og for mange det tryggaste valet. Skal du seia nokre velvalde ord, gjer du klokt i å velja gjera. Seiemåten med ta har like fullt slege rot, og om nokre generasjonar har «ta val» radt danka ut «gjera val». Då har ikkje folk noko val!

KristinFridtun

Kostesam helsekost

Mange har røynt at det kostar å vera kar. Me kan nok draga på endå meir og seia at det kostar å vera til, i alle fall no som bukostnader, levekostnader og ei rad andre kostnader stig til vêrs som ein påkosta luftballong. I slike tider må ein verkeleg driva kostnadseffektivt og ikkje fara gjennom kostnadstaket. Vitug drift kostar tid og krefter. Vonleg kostar det ikkje meir enn det smakar.

KristinFridtun

For mi rekning

Eg har ikkje finrekna på det, men eg reknar med at eg er på trygg grunn når eg seier at rekna er mellom dei orda me oftast grip til når me talar om tal. Kan henda sit det reknemeistrar der ute som har hug til å rekna ut kor vanleg rekna er i høve til ord som telja og kalkulera. Dei bør rekna seg god tid, for dei lyt samla tilfang før dei kan finna fram reknemaskina. Er det rekningssvarande å rekna på slikt?

KristinFridtun
« 1 ... 6 7 8 9 10 11 12 ... 15 »
« 1 ... 6 7 8 9 10 11 12 ... 15 »

Orden i sysakene

Me kan sy saman eit skriftstykke utan å røra ei synål og byda nokon skreddarsydde løysingar endå me ikkje er skreddarar. Vonde tunger vil ha det til at syklubbar driv meir med slarv enn sying.

KristinFridtun

Opprop med ropeteikn

Som ein ropar i skogen, får ein svar, vert det sagt. Det meste av ropinga vår går føre seg andre stader: Debattantar set eit opprop inn i avisene, me høyrer bønerop frå minareten, elevar rekk bussen og namneoppropet med eit naudrop (el. naudskrik), store stjerner vert møtte med hyllingsrop, og fotballspelarar ropar på straffe og lærarar på høgare løn.

KristinFridtun

Til å lita på

Ingen greier å stå fjellstøtt støtt. Stundom lyt me stø oss til noko eller nokon, men korleis skil me det støe frå det ustøe? Somt lærer me gjennom røynsle. Drivne turgåarar veit at ei trerot kan sjå fast og fin ut på utsida, men vera kav morken inni og gjeva etter om ein stør seg på henne. Slike røynsler med den handgripelege verda ligg til grunn for orda og vendingane våre om tillit.

KristinFridtun

Eit hestehovud føre

Ei mykje sitert utsegn frå 125-årsjubilanten Tarjei Vesaas går slik: «Har eg skrive hest, so meiner eg hest.» Om me skal tru forfattaren eller ikkje, lyt me drøfta ein annan gong. Hovudsaka her er at mange av oss jamleg gjer det motsette av det Vesaas seier at han gjer. Me skriv og seier hest og meiner noko anna enn hovdyret med det vitskaplege namnet Equus caballus.

KristinFridtun

Eldsjel i skirselden

«Eld og vatn er vonde herrar, men gode tenarar», vert det sagt. Folk har lenge ottast lauselden eller skadeelden. Stundom er det eldspåsetjarar som står bak, andre gonger er det eit uhell (jf. vådeeld). Etter storbrannen i Bergen 19. desember 1561 skreiv Absalon Beyer i dagboka si at brannen byrja då ei jente på 13–14 år skulle varma seg mat. Ho la eit fang med spøner attmed eldstaden og gjekk ut ein augneblink, og «der sprank en gnist aff gruuen vdi spønerne, der aff tendes ilden op».

KristinFridtun

Etter alt å døma

Fælslege brotsverk, til dømes vandalisering av heilagdomar, valdsbruk og annan styggedom, set i gang ei hendingsrekkje me kjenner godt no. Fyrst rykkjer folk i høge stillingar ut og fordømer handlingane. Dinest er det nokre aviskommentatorar og kommentarfeltskribentar som førehandsdømer den eller dei som står bak. «De må fri dykk frå fordomane», får dei høyra.

KristinFridtun

Ikkje fred å få

Me plar ikkje freda ord slik me fredar dyr og bygningar. Om me hadde gjort det, hadde ikkje fred vore mellom dei som trong vern. Fred er ein spreking som fyk hit og dit både i fredsår og i ufredsår. Ein skulle tru at fred fór stilt og fredeleg fram, men nei, det er so vidt me rekk å ropa «far i fred!» til ordet der det smett og sprett mellom fredsprisar, fredsgranskarar, fredsduer, fredstryggjande styrkar og kveikte fredspiper.

KristinFridtun

Etter eige val

Målkunnige folk råder oss gjerne til å velja seiemåten «gjera val» framfor «ta val». Fyrstnemnde er eldst og for mange det tryggaste valet. Skal du seia nokre velvalde ord, gjer du klokt i å velja gjera. Seiemåten med ta har like fullt slege rot, og om nokre generasjonar har «ta val» radt danka ut «gjera val». Då har ikkje folk noko val!

KristinFridtun

Kostesam helsekost

Mange har røynt at det kostar å vera kar. Me kan nok draga på endå meir og seia at det kostar å vera til, i alle fall no som bukostnader, levekostnader og ei rad andre kostnader stig til vêrs som ein påkosta luftballong. I slike tider må ein verkeleg driva kostnadseffektivt og ikkje fara gjennom kostnadstaket. Vitug drift kostar tid og krefter. Vonleg kostar det ikkje meir enn det smakar.

KristinFridtun

For mi rekning

Eg har ikkje finrekna på det, men eg reknar med at eg er på trygg grunn når eg seier at rekna er mellom dei orda me oftast grip til når me talar om tal. Kan henda sit det reknemeistrar der ute som har hug til å rekna ut kor vanleg rekna er i høve til ord som telja og kalkulera. Dei bør rekna seg god tid, for dei lyt samla tilfang før dei kan finna fram reknemaskina. Er det rekningssvarande å rekna på slikt?

KristinFridtun
« 1 ... 6 7 8 9 10 11 12 ... 15 »