JavaScript is disabled in your web browser or browser is too old to support JavaScript. Today almost all web pages contain JavaScript, a scripting programming language that runs on visitor's web browser. It makes web pages functional for specific purposes and if disabled for some reason, the content or the functionality of the web page can be limited or unavailable.

Takk for at du vil dele artikkelen

Den du deler artikkelen med, kan lese og eventuelt lytte til heile artikkelen.
Det gjer vi for at fleire skal oppdage DAG OG TID.

Namnet ditt vert synleg for alle du deler artikkelen med.

TeaterMeldingar

Råsterkt teater

Ei framsyning som når heilt ned i hjarterøtene, og med eit strålande spel i hovudrolla.

Kvar veke les vi inn utvalde artiklar, som abonnentane våre kan lytte til.
Lytt til artikkelen
Carmen Boveda på cello, Kamilla Grønli Harvig og Kristi-Helene J. Engeberg, som spelar hovudrolla.

Carmen Boveda på cello, Kamilla Grønli Harvig og Kristi-Helene J. Engeberg, som spelar hovudrolla.

Foto: Sebastian Dalseide

Carmen Boveda på cello, Kamilla Grønli Harvig og Kristi-Helene J. Engeberg, som spelar hovudrolla.

Carmen Boveda på cello, Kamilla Grønli Harvig og Kristi-Helene J. Engeberg, som spelar hovudrolla.

Foto: Sebastian Dalseide

3289
20221118
3289
20221118

Den Nationale Scene / Teaterkjelleren

Sara Stridsberg:

Kjærlighetens Antarktis

Omsett av Monica Aasprong
Regi og scenografi: Annika Silkeberg
Lyd og videodesign: Fredrik Arsæus Nauckhoff

Min første tanke: Det er uråd å yte denne rike, merkelege, vondvakre og poetiske romanen rettferd på teaterscena.

Så: Men det er jo forfattaren sjølv som har dramatisert boka!

Konklusjon: Noko går tapt når 300 boksider blir reduserte til 100 minutt teater. Og likevel…

Kjærlighetens Antarktis er ei eksistensielt utforskande forteljing om livet på yttergrensa, sett frå eit perspektiv som korkje er liv eller død, himmel eller helvete, men sjølve æva – utanfor tid og rom.

Hovudpersonen Kristina har komme frå æva og gått attende til æva. Slik får denne lagnaden også eit bibelsk ekko i all si ikkje-tru.

Berre det at eg-forteljaren er ei prostituert, rusavhengig mor til to born, myrda og så partert, gjer boka heilt spesiell. At skildringa av drapet, ein viktig del av reisverket i boka, stundom er vakker poesi, gjer ikkje historia mindre spesiell. Frå sin plass i æva ser den unge kvinna ned på dei små menneska – dei to borna ho måtte gi frå seg, mora og den fjerne faren, den tidlegare kjærasten og fleire – og minnest sitt korte, ofte vonde liv.

Noko blir borte

Ingen kunne dramatisert denne historia slik Stridsberg sjølv har gjort, så er ho jo også dramatikar. Det saknet som kjennest mest følbart, er at noko av biletrikdommen og poesien frå romanen er borte.

Kva har så regissør og scenograf Annika Silkeberg gjort ut av dette materialet?

Ho har gjort mykje rett, men kunne òg ha gjort heilt andre val. Denne teaterteksten er så sterk i seg sjølv at framsyninga kunne ha vore heilt naken. Utan scenografi. I staden har Silkeberg langt på veg fylt scenerommet og dessutan hekta på litt overtydeleg symbolikk. Har ho ikkje tillit til denne fantastiske teksten?

Men ho har sett opp ein slags skranke frå vegg til vegg heilt framme mot publikum, og der held Kristina seg gjennom dei hundre minutta. Slik blir det som finst lenger bak, mindre nødvendig. Somt kan òg verke forstyrrande, det gjeld ikkje minst dei fire svartkledde «englane», likeins dei mange nakne utstillingsdokkene. Forstyrrande verkar derimot ikkje cellisten Carmen Boveda, som frå ein opphøgd posisjon med mørke tonar gir effektfull, men ikkje overdriven puls og stemning til spelet.

Kraftprestasjon

Romanen er ein monolog, teaterversjonen det same. Og ho som ber heile framsyninga, og her får sitt kunstnarlege gjennombrot, er Kristi-Helene Engeberg. Ho leverer ein kraftprestasjon berre ved all den teksten ho skal hugse, og ved sitt konstante sceniske nærvær. Men framfor alt gir ho overtydande nyansert liv til denne fascinerande kvinna. Ho teiknar ein mangefasettert karakter som stadig gjennomgår brå stemningssvingingar, ho er rå, ho er øm, ho er sår, full av lengt, elskande. Og ho gir røyst til dei vi elles sjeldan høyrer – offera.

Dette er ei kvinne som gjennom mykje av livet sitt har vore objekt for andres blikk og begjær. Men slik ho står fram i Engebergs skikkelse, er ho fri og berar av fine menneskelege kvalitetar.

Jan H. Landro

Jan H. Landro er forfattar, journalist og fast teatermeldar i Dag og Tid.

Digital tilgang til DAG OG TID – heilt utan binding

Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.

Den Nationale Scene / Teaterkjelleren

Sara Stridsberg:

Kjærlighetens Antarktis

Omsett av Monica Aasprong
Regi og scenografi: Annika Silkeberg
Lyd og videodesign: Fredrik Arsæus Nauckhoff

Min første tanke: Det er uråd å yte denne rike, merkelege, vondvakre og poetiske romanen rettferd på teaterscena.

Så: Men det er jo forfattaren sjølv som har dramatisert boka!

Konklusjon: Noko går tapt når 300 boksider blir reduserte til 100 minutt teater. Og likevel…

Kjærlighetens Antarktis er ei eksistensielt utforskande forteljing om livet på yttergrensa, sett frå eit perspektiv som korkje er liv eller død, himmel eller helvete, men sjølve æva – utanfor tid og rom.

Hovudpersonen Kristina har komme frå æva og gått attende til æva. Slik får denne lagnaden også eit bibelsk ekko i all si ikkje-tru.

Berre det at eg-forteljaren er ei prostituert, rusavhengig mor til to born, myrda og så partert, gjer boka heilt spesiell. At skildringa av drapet, ein viktig del av reisverket i boka, stundom er vakker poesi, gjer ikkje historia mindre spesiell. Frå sin plass i æva ser den unge kvinna ned på dei små menneska – dei to borna ho måtte gi frå seg, mora og den fjerne faren, den tidlegare kjærasten og fleire – og minnest sitt korte, ofte vonde liv.

Noko blir borte

Ingen kunne dramatisert denne historia slik Stridsberg sjølv har gjort, så er ho jo også dramatikar. Det saknet som kjennest mest følbart, er at noko av biletrikdommen og poesien frå romanen er borte.

Kva har så regissør og scenograf Annika Silkeberg gjort ut av dette materialet?

Ho har gjort mykje rett, men kunne òg ha gjort heilt andre val. Denne teaterteksten er så sterk i seg sjølv at framsyninga kunne ha vore heilt naken. Utan scenografi. I staden har Silkeberg langt på veg fylt scenerommet og dessutan hekta på litt overtydeleg symbolikk. Har ho ikkje tillit til denne fantastiske teksten?

Men ho har sett opp ein slags skranke frå vegg til vegg heilt framme mot publikum, og der held Kristina seg gjennom dei hundre minutta. Slik blir det som finst lenger bak, mindre nødvendig. Somt kan òg verke forstyrrande, det gjeld ikkje minst dei fire svartkledde «englane», likeins dei mange nakne utstillingsdokkene. Forstyrrande verkar derimot ikkje cellisten Carmen Boveda, som frå ein opphøgd posisjon med mørke tonar gir effektfull, men ikkje overdriven puls og stemning til spelet.

Kraftprestasjon

Romanen er ein monolog, teaterversjonen det same. Og ho som ber heile framsyninga, og her får sitt kunstnarlege gjennombrot, er Kristi-Helene Engeberg. Ho leverer ein kraftprestasjon berre ved all den teksten ho skal hugse, og ved sitt konstante sceniske nærvær. Men framfor alt gir ho overtydande nyansert liv til denne fascinerande kvinna. Ho teiknar ein mangefasettert karakter som stadig gjennomgår brå stemningssvingingar, ho er rå, ho er øm, ho er sår, full av lengt, elskande. Og ho gir røyst til dei vi elles sjeldan høyrer – offera.

Dette er ei kvinne som gjennom mykje av livet sitt har vore objekt for andres blikk og begjær. Men slik ho står fram i Engebergs skikkelse, er ho fri og berar av fine menneskelege kvalitetar.

Jan H. Landro

Jan H. Landro er forfattar, journalist og fast teatermeldar i Dag og Tid.

Emneknaggar

Fleire artiklar

Villreinbestanden i Noreg i dag er på rundt 25.000 dyr vinterstid. Sidan 2021 har villreinen vore klassifisert som nær truga på den norske raudlista.

Villreinbestanden i Noreg i dag er på rundt 25.000 dyr vinterstid. Sidan 2021 har villreinen vore klassifisert som nær truga på den norske raudlista.

Foto: Paul Kleiven / NTB

Kommentar

Villrein i eit villnis

Stortingsmeldinga om villrein er ikkje til å verte særleg klok av.

Eva Aalberg Undheim
Villreinbestanden i Noreg i dag er på rundt 25.000 dyr vinterstid. Sidan 2021 har villreinen vore klassifisert som nær truga på den norske raudlista.

Villreinbestanden i Noreg i dag er på rundt 25.000 dyr vinterstid. Sidan 2021 har villreinen vore klassifisert som nær truga på den norske raudlista.

Foto: Paul Kleiven / NTB

Kommentar

Villrein i eit villnis

Stortingsmeldinga om villrein er ikkje til å verte særleg klok av.

Eva Aalberg Undheim

Teikning: May Linn Clement

KommentarSidene 2-3

Vill vest i villmarka

Det har gått hardt for seg i den norske fjellheimen dei siste åra. Slik blir det når dei som kunne ha dratt i naudbremsen, er blant dei største pådrivarane for nedbygging av natur.

Astrid Sverresdotter Dypvik

Teikning: May Linn Clement

KommentarSidene 2-3

Vill vest i villmarka

Det har gått hardt for seg i den norske fjellheimen dei siste åra. Slik blir det når dei som kunne ha dratt i naudbremsen, er blant dei største pådrivarane for nedbygging av natur.

Astrid Sverresdotter Dypvik

les DAG OG TID.
Vil du òg prøve?

Her kan du prøve vekeavisa DAG OG TID gratis i tre veker.
Prøveperioden stoppar av seg sjølv.

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis