Miljø
Svartmåling i «Raudlista»
Truga, men ikkje borte: dundå (Galeopsis ladanum).
Foto: Gregor Hagedorn / Wikiemedia Commons
I baksidespalta «Raudlista» i Dag og Tid 27. mars 2026 var leppeblomarten dundå i fokus. Dette var heller dyster lesing. Omtalen seier at denne arten tidlegare hadde stor utbreiing i Sør-Noreg, men at utbreiinga har gått sterkt attende sidan dundå var knytt til det tradisjonelle jordbrukslandskapet. Ja, avslutninga seier endatil at arten kan vere utdøydd. Då tradisjonelle jordbrukslandskap i seg sjølve er om lag utdøydde, kunne dette godt ha gitt meining.
Kjelda for denne spalta er naturleg nok Raudlista for arter frå Artsdatabanken. Den seinast oppdaterte utgåva er frå 2021. Ny versjon er i kjømda (2027). I motsetnad til dei fleste oppdateringar av raudlistene vil denne truleg bringe gode nyhende, i alle høve for éin art: Dundå er slett ikkje utdøydd!
I ein grundig artikkel i tidsskriftet til Norsk Botanisk Forening, Blyttia (2025, hefte 2), dokumenterer Torbjørn H. Kornstad og Bjørn Harald Larsen nye funn av dundå på hittil ukjende stader. Forfattarane samanfattar kartlegginga si frå 2024 med at arten finst på minst ni lokalitetar i Innlandet fylke, der dei talde minst 1100 individ.
Digital tilgang – heilt utan binding
Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.