JavaScript is disabled in your web browser or browser is too old to support JavaScript. Today almost all web pages contain JavaScript, a scripting programming language that runs on visitor's web browser. It makes web pages functional for specific purposes and if disabled for some reason, the content or the functionality of the web page can be limited or unavailable.

Takk for at du vil dele artikkelen

Den du deler artikkelen med, kan lese og eventuelt lytte til heile artikkelen.
Det gjer vi for at fleire skal oppdage DAG OG TID.

Namnet ditt vert synleg for alle du deler artikkelen med.

KunstMeldingar

Frå pensel til pistol

Kvar veke les vi inn utvalde artiklar, som abonnentane våre kan lytte til.
Lytt til artikkelen
Ein av pistolane til Bjørgum. Teikninga finst i Voss museum.

Ein av pistolane til Bjørgum. Teikninga finst i Voss museum.

Ein av pistolane til Bjørgum. Teikninga finst i Voss museum.

Ein av pistolane til Bjørgum. Teikninga finst i Voss museum.

1691
20230505
1691
20230505

Som kunstnar hadde Nils Bjørgum (1864–1949) solid skolering frå både München og Paris. På 1880-talet måla Bjørgum Vestlandet og menneske derifrå i ein tidstypisk naturalistisk stil, bilete han fleire gonger fekk med i den juryerte kunstmønstringa som vart oppretta i 1882, som vi i dag kjenner som Haustutstillinga.

På slutten av 1890-åra vende han interessa mot våpen. Etter at han sende fleire søknader til Stortinget, vart det i 1905 løyvt store pengesummar til Bjørgum for å framstille ein pistol for Forsvaret. Kvifor satsa Stortinget på ein kunstmålar utan teknisk utdanning og bakgrunn? Dette må truleg forståast ut frå den nasjonale sjølvkjensla og ønsket om å få ein norsk pistol til Forsvaret.

I heile 25 år skulle han arbeide trottug med oppfinningane sine. Det vart eit fruktlaust slit. Prototypane vart testa ut av Hæren, kvar gong fann dei graverande feil. Til slutt gav han opp og flytta heim att til Voss for å blåse støv av kunstnarkarrieren. Men no var smaken ein annan. Han hadde ikkje følgt med på den blomstrande, hektiske utviklinga kunsten hadde gjennomgått all denne tida, og vart sett på som avleggs.

Han heldt likevel fram med å måle heilt til krigen sette eit brutalt punktum også for målinga. Mange måleri og det meste av eigedom gjekk tapt då tyskarane bomba Voss i april 1940. Sjokket etter den skakande hendinga prega dei siste åra av livet hans.

Det finst svært lite materiale etter våpenproduksjonen hans. Denne teikninga er eit sjeldan unnatak. Det kan synast som våpeninteressa kvelte kunstnaren i han. Det er tankevekkande at han som viser så god formsans i måleria sine, laga ein pistol som er blotta for estetiske trekk.

Eva Furseth

Digital tilgang til DAG OG TID – heilt utan binding

Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.

Som kunstnar hadde Nils Bjørgum (1864–1949) solid skolering frå både München og Paris. På 1880-talet måla Bjørgum Vestlandet og menneske derifrå i ein tidstypisk naturalistisk stil, bilete han fleire gonger fekk med i den juryerte kunstmønstringa som vart oppretta i 1882, som vi i dag kjenner som Haustutstillinga.

På slutten av 1890-åra vende han interessa mot våpen. Etter at han sende fleire søknader til Stortinget, vart det i 1905 løyvt store pengesummar til Bjørgum for å framstille ein pistol for Forsvaret. Kvifor satsa Stortinget på ein kunstmålar utan teknisk utdanning og bakgrunn? Dette må truleg forståast ut frå den nasjonale sjølvkjensla og ønsket om å få ein norsk pistol til Forsvaret.

I heile 25 år skulle han arbeide trottug med oppfinningane sine. Det vart eit fruktlaust slit. Prototypane vart testa ut av Hæren, kvar gong fann dei graverande feil. Til slutt gav han opp og flytta heim att til Voss for å blåse støv av kunstnarkarrieren. Men no var smaken ein annan. Han hadde ikkje følgt med på den blomstrande, hektiske utviklinga kunsten hadde gjennomgått all denne tida, og vart sett på som avleggs.

Han heldt likevel fram med å måle heilt til krigen sette eit brutalt punktum også for målinga. Mange måleri og det meste av eigedom gjekk tapt då tyskarane bomba Voss i april 1940. Sjokket etter den skakande hendinga prega dei siste åra av livet hans.

Det finst svært lite materiale etter våpenproduksjonen hans. Denne teikninga er eit sjeldan unnatak. Det kan synast som våpeninteressa kvelte kunstnaren i han. Det er tankevekkande at han som viser så god formsans i måleria sine, laga ein pistol som er blotta for estetiske trekk.

Eva Furseth

Emneknaggar

Fleire artiklar

Brystkreft er den vanlegaste kreftforma blant norske kvinner. Biletet er frå Rosa sløyfe-aksjonen mot brystkreft, arrangert av Den norske Kreftforeningen.

Brystkreft er den vanlegaste kreftforma blant norske kvinner. Biletet er frå Rosa sløyfe-aksjonen mot brystkreft, arrangert av Den norske Kreftforeningen.

Foto: Stian Lysberg Solum / NTB

HelseSamfunn

Kven bør få tilbod om mammografi?

Norske kvinner får eit heilt anna råd enn svenske
og amerikanske.

Christiane Jordheim Larsen
Brystkreft er den vanlegaste kreftforma blant norske kvinner. Biletet er frå Rosa sløyfe-aksjonen mot brystkreft, arrangert av Den norske Kreftforeningen.

Brystkreft er den vanlegaste kreftforma blant norske kvinner. Biletet er frå Rosa sløyfe-aksjonen mot brystkreft, arrangert av Den norske Kreftforeningen.

Foto: Stian Lysberg Solum / NTB

HelseSamfunn

Kven bør få tilbod om mammografi?

Norske kvinner får eit heilt anna råd enn svenske
og amerikanske.

Christiane Jordheim Larsen

Teikning: May Linn Clement

Ordskifte
Halvor Tjønn

Å forveksla aggressor med forsvarar

«Etter at Putin kom til makta hausten 1999, har Russland ført ei heil rad med krigar.»

Den nyfødde kalven.

Den nyfødde kalven.

Foto: Hilde Lussand Selheim

Samfunn
Svein Gjerdåker

Ei ny Ameline er fødd

Vårsøg – også kalla Tripso sidan ho var så skvetten som ung, spissa øyro for ingenting og trippa med beina inn og ut av fjøset – fekk ein ny kalv natt til 13. mai.

Emma (Fanny L. Bornedal) arbeider som nattevakt ved rettsmedisinsk institutt, der foreldra i si tid vart utsette for drapsforsøk.

Emma (Fanny L. Bornedal) arbeider som nattevakt ved rettsmedisinsk institutt, der foreldra i si tid vart utsette for drapsforsøk.

Foto: Another World Entertainment

FilmMeldingar
Brit Aksnes

Skrekkeleg skuffande

Likte du Nattevakten, kjem du ikkje til å elska Nattevakten: Demoner går i arv, dersom det var det du håpte på.

Høgpatogen fugleinfluensa spreier seg stadig og har no råka mjølkekyr i USA.

Høgpatogen fugleinfluensa spreier seg stadig og har no råka mjølkekyr i USA.

Foto: Rodrigo Abd / AP / NTB

DyrFeature

Influensa-alarm

I mars i år blei det slått full smittealarm i USA. Fugleinfluensa er no funne i meir enn 40 mjølkekubesetningar frå ti ulike delstatar.

Arve Nilsen
Høgpatogen fugleinfluensa spreier seg stadig og har no råka mjølkekyr i USA.

Høgpatogen fugleinfluensa spreier seg stadig og har no råka mjølkekyr i USA.

Foto: Rodrigo Abd / AP / NTB

DyrFeature

Influensa-alarm

I mars i år blei det slått full smittealarm i USA. Fugleinfluensa er no funne i meir enn 40 mjølkekubesetningar frå ti ulike delstatar.

Arve Nilsen

les DAG OG TID.
Vil du òg prøve?

Her kan du prøve vekeavisa DAG OG TID gratis i tre veker.
Prøveperioden stoppar av seg sjølv.

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis