JavaScript is disabled in your web browser or browser is too old to support JavaScript. Today almost all web pages contain JavaScript, a scripting programming language that runs on visitor's web browser. It makes web pages functional for specific purposes and if disabled for some reason, the content or the functionality of the web page can be limited or unavailable.

Takk for at du vil dele artikkelen

Den du deler artikkelen med, kan lese og eventuelt lytte til heile artikkelen.
Det gjer vi for at fleire skal oppdage DAG OG TID.

Namnet ditt vert synleg for alle du deler artikkelen med.

DiktetKunnskap

Diktet: Ingvild Burkey

Kvar veke les vi inn utvalde artiklar, som abonnentane våre kan lytte til.
Lytt til artikkelen

Foto: Morten Brun

Foto: Morten Brun

2494
20231110
2494
20231110

Det utenkjelege hender nett no. Nett no døyr barn og barnebarn i tusental, og heile bydelar blir jamna med jorda, medan verda ser og høyrer – mest mållause av sjokk og fortviling. Dette hender verkeleg. Kva seier det om oss menneske, om verda?

Den mest tenkelige av alle verdener heiter ei diktsamling av Ingvild Burkey (f. 1967) – ein nøktern vri på Leibniz’ «den beste av alle verdener», men likevel ein ufatteleg fråsegn i lys av krigsbrotsverk. Boka blei brageprisnominert og fekk mykje ros for den kloke undringa over korleis vi erfarer og oppfattar verda. Kan vi lite på røynslene våre? Kva skjer med alt vi trur og veit som barn, når vi blir vaksne? Hans H. Skei skreiv om boka til Burkey at ho er «en stillferdig og vakker samling om det vi bærer med oss fra barndom og oppvekst og som aldri blir borte».

Det er ei variert samling med fleire slåande og gode dikt; ei bok eg har henta fram og lese med jamne mellomrom. Men plutseleg står no diktet eg har valt denne veka, fram som eit lysande, mørkt antikrigsdikt. Eg har ikkje lese diktet slik før, men no maktar det å målbere noko av det ufattelege: å skulle vogge eit barn i søvn medan krigen herjer, med «seil i mørke lille jord» og andre milde verselinjer henta frå Inger Hagerups «Kvelden lister seg på tå. Natta som fell frå stor høgde, er no eit frykteleg, svimlande bilete på terroren som råkar blindt. Dermed får Hagerups trøystande ord om at natta kjem og «alle ting blir borte», ein sår og grufull dimensjon, sjølv om det framleis finst eit lite håp i at natta kan gi litt kvile frå vondskapen.

Ingvild Burkey har i dei seinare åra arbeidd særleg med gjendiktingar av den nyleg avlidne nobelprisvinnaren Louise Glück. Burkey debuterte sjølv med diktsamlinga Torden i søvne (1994) og har gitt ut ein roman og prosatekstsamlinga Intervju med den hjemvendte helten (2002), som mellom anna baserte seg på Burkeys røynsler frå fredsarbeid i Bosnia etter krigen. Det er krevjande og komplekst materiale som ho maktar å setje ord på.

Eit dikt kan skape eit bilete, ein biletsekvens eller ein liten tekstvevnad som ikkje før fanst. Men det kan òg formulere seg sant om slikt som hender lenge etter at diktet blei nedskrive.

Cathrine Strøm

regnet drar et plutselig forheng rundt huset

barnets lyse latter

rundt morens mørke

en sengelampe lyser for de levende

mens natten faller fra en stor høyde

seil i mørke lille jord

alle ting blir borte

Ingvild Burkey

Frå Den mest tenkelige av alle verdener (2008)

Digital tilgang til DAG OG TID – heilt utan binding

Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.

Det utenkjelege hender nett no. Nett no døyr barn og barnebarn i tusental, og heile bydelar blir jamna med jorda, medan verda ser og høyrer – mest mållause av sjokk og fortviling. Dette hender verkeleg. Kva seier det om oss menneske, om verda?

Den mest tenkelige av alle verdener heiter ei diktsamling av Ingvild Burkey (f. 1967) – ein nøktern vri på Leibniz’ «den beste av alle verdener», men likevel ein ufatteleg fråsegn i lys av krigsbrotsverk. Boka blei brageprisnominert og fekk mykje ros for den kloke undringa over korleis vi erfarer og oppfattar verda. Kan vi lite på røynslene våre? Kva skjer med alt vi trur og veit som barn, når vi blir vaksne? Hans H. Skei skreiv om boka til Burkey at ho er «en stillferdig og vakker samling om det vi bærer med oss fra barndom og oppvekst og som aldri blir borte».

Det er ei variert samling med fleire slåande og gode dikt; ei bok eg har henta fram og lese med jamne mellomrom. Men plutseleg står no diktet eg har valt denne veka, fram som eit lysande, mørkt antikrigsdikt. Eg har ikkje lese diktet slik før, men no maktar det å målbere noko av det ufattelege: å skulle vogge eit barn i søvn medan krigen herjer, med «seil i mørke lille jord» og andre milde verselinjer henta frå Inger Hagerups «Kvelden lister seg på tå. Natta som fell frå stor høgde, er no eit frykteleg, svimlande bilete på terroren som råkar blindt. Dermed får Hagerups trøystande ord om at natta kjem og «alle ting blir borte», ein sår og grufull dimensjon, sjølv om det framleis finst eit lite håp i at natta kan gi litt kvile frå vondskapen.

Ingvild Burkey har i dei seinare åra arbeidd særleg med gjendiktingar av den nyleg avlidne nobelprisvinnaren Louise Glück. Burkey debuterte sjølv med diktsamlinga Torden i søvne (1994) og har gitt ut ein roman og prosatekstsamlinga Intervju med den hjemvendte helten (2002), som mellom anna baserte seg på Burkeys røynsler frå fredsarbeid i Bosnia etter krigen. Det er krevjande og komplekst materiale som ho maktar å setje ord på.

Eit dikt kan skape eit bilete, ein biletsekvens eller ein liten tekstvevnad som ikkje før fanst. Men det kan òg formulere seg sant om slikt som hender lenge etter at diktet blei nedskrive.

Cathrine Strøm

regnet drar et plutselig forheng rundt huset

barnets lyse latter

rundt morens mørke

en sengelampe lyser for de levende

mens natten faller fra en stor høyde

seil i mørke lille jord

alle ting blir borte

Ingvild Burkey

Frå Den mest tenkelige av alle verdener (2008)

Fleire artiklar

Andrev Walden er journalist og illustratør. Debutromanen frå i fjor kom på norsk i vår.

Andrev Walden er journalist og illustratør. Debutromanen frå i fjor kom på norsk i vår.

Foto: Jessica Gow / TT / NTB

LitteraturKultur

Livet med ein flaum av stefedrar

I mange år tenkte Andrev Walden at han skulle skrive om oppveksten sin, men han visste ikkje korleis. Då han omsider fann den rette tonen, blei romandebuten ein internasjonal suksess.

Jan H. Landro
Andrev Walden er journalist og illustratør. Debutromanen frå i fjor kom på norsk i vår.

Andrev Walden er journalist og illustratør. Debutromanen frå i fjor kom på norsk i vår.

Foto: Jessica Gow / TT / NTB

LitteraturKultur

Livet med ein flaum av stefedrar

I mange år tenkte Andrev Walden at han skulle skrive om oppveksten sin, men han visste ikkje korleis. Då han omsider fann den rette tonen, blei romandebuten ein internasjonal suksess.

Jan H. Landro
NTNU, Noregs teknisk-naturvitskaplege universitet, med hovudsete i Trondheim, er det største universitetet i Noreg, med campusar i Gjøvik og Ålesund.

NTNU, Noregs teknisk-naturvitskaplege universitet, med hovudsete i Trondheim, er det største universitetet i Noreg, med campusar i Gjøvik og Ålesund.

Foto: Gorm Kallestad / NTB

Samfunn
Sofie May Rånes

– Universiteta treng ei realitetsorientering

Me bør ikkje ha studietilbod som ingen etterspør, meiner Ola Borten Moe.

Feature
Svein Gjerdåker

Bønder i krigstid

UKRAINA: Ukraina har noko av den mest grøderike jorda i verda. Svartjorda deira er fascinerande. Denne djupe, humusfylte jorda som går milevis innover dei ukrainske steppene. Eg reiste til Ukraina for å møta bønder i dette enorme jordbrukslandet.

Teikning: May Linn Clement

KommentarSamfunn
Eivor Andersen Oftestad

Menneskeverdet er ikkje så sjølvsagt som vi trur

Sjølv om den sekulariserte versjonen av menneskeverdet framleis vert forstått som retten til liv og omsorg, er det noko som har vorte borte på vegen.

«Lodderáidaras / Melkeveien» (2022), detalj.

«Lodderáidaras / Melkeveien» (2022), detalj.

KunstMeldingar

Som ein trojansk hest

I utstillinga til Britta Marakatt-Labba, Sylkvasse sting, er dei fleste verka broderi, men her er ingen søte blomar. Sting for sting får me ei sirleg framstilling av blodig alvor. Museumsvaktene står for ei eiga absurd framsyning som dessverre ikkje er dagens performance.

Mona Louise Dysvik Mørk
«Lodderáidaras / Melkeveien» (2022), detalj.

«Lodderáidaras / Melkeveien» (2022), detalj.

KunstMeldingar

Som ein trojansk hest

I utstillinga til Britta Marakatt-Labba, Sylkvasse sting, er dei fleste verka broderi, men her er ingen søte blomar. Sting for sting får me ei sirleg framstilling av blodig alvor. Museumsvaktene står for ei eiga absurd framsyning som dessverre ikkje er dagens performance.

Mona Louise Dysvik Mørk

les DAG OG TID.
Vil du òg prøve?

Her kan du prøve vekeavisa DAG OG TID gratis i tre veker.
Prøveperioden stoppar av seg sjølv.

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis