JavaScript is disabled in your web browser or browser is too old to support JavaScript. Today almost all web pages contain JavaScript, a scripting programming language that runs on visitor's web browser. It makes web pages functional for specific purposes and if disabled for some reason, the content or the functionality of the web page can be limited or unavailable.

Takk for at du vil dele artikkelen

Den du deler artikkelen med, kan lese og eventuelt lytte til heile artikkelen.
Det gjer vi for at fleire skal oppdage DAG OG TID.

Namnet ditt vert synleg for alle du deler artikkelen med.

Meldingar

Olav H. Hauge-dagbøkene: 17. september 1967

Tolstoy er moralist. Det er alle store forfattarar. Og det trengst. Profetane var òg det. Og likevel: Det er langt dit å verta menneske. Det er alt eg vil segja.

Kvar veke les vi inn utvalde artiklar, som abonnentane våre kan lytte til.
Lytt til artikkelen
2134
20230929
2134
20230929

Leo Tolstoy: Opstandelse. Dette er samtidsroman. Eit uppgjer med tilstandane i Russland i midten forige århundra. Samfunnet er rote. Ein modig mann har skrive denne boki, og eg skal lova ho har skake samtidi!

Samstundes er dette sikkert eit uppgjer med han sjølv. Denne helten prøver å realisera det Tolstoy sjølv kjende han burde gjera, men som han ikkje var mann til.

Her er ein setning som segjer mykje: «Det eneste sted som passer for en hederlig mann i våre dagers Russland, er et fengsel.» Dette var ei stor bok for dei gamle socialistane! Og med rette.

Som kunstverk stend vel ikkje dette verket på høgd med Krig og fred og Anna Karenina. Sume ting er sjølvsagde. Men rettferdskjensle trengst styrkjast i oss alle, ho kan sovna, den òg.

Skildringane her av byråkratiet i Russland er uhyggjeleg. Men same spøkjelse lever me under, ein ser noko av det same hjå tenestemenn i velferdsstaten òg. Noko stivna, mekanisk, kald i umgang med andre menneske. Vel noko som fylgjer med når ein skal ha med mange menneske å gjera, dei vert ting og plikt for dei.

Tolstoy er moralist. Det er alle store forfattarar. Og det trengst. Profetane var òg det. Og likevel: Det er langt dit å verta menneske. Det er alt eg vil segja.

Boki endar med ein merkeleg kjedereaksjon. Fyrsten vil ofra seg for den gjenta han har forført – det var, etter vår meining ikkje noko gale i, men svika henne – det har sin verknad på henne, endå ho segjer nei til tilbodet hans å gifta seg med henne, ho fær godhug for ein annan fange som skal ha straffarbeid i Sibir òg, då ho sjølv vert fri etter nåde, slær ho lag med han og vil fylgja han.

Slik, kan me segja Tolstoy forkynner dei gode gjerningars verk i menneskehugen. Offeret. Kjærleik. Jau, det er mykje sant og stort å henta kraft av i Tolstoys verk. Og alle desse typone! Dei er rita med fast hand, du gløymer dei ikkje. Berre ta fangetransporten til Sibir. Kor godt er ikkje desse typone tekne.

Digital tilgang til DAG OG TID – heilt utan binding

Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.

Leo Tolstoy: Opstandelse. Dette er samtidsroman. Eit uppgjer med tilstandane i Russland i midten forige århundra. Samfunnet er rote. Ein modig mann har skrive denne boki, og eg skal lova ho har skake samtidi!

Samstundes er dette sikkert eit uppgjer med han sjølv. Denne helten prøver å realisera det Tolstoy sjølv kjende han burde gjera, men som han ikkje var mann til.

Her er ein setning som segjer mykje: «Det eneste sted som passer for en hederlig mann i våre dagers Russland, er et fengsel.» Dette var ei stor bok for dei gamle socialistane! Og med rette.

Som kunstverk stend vel ikkje dette verket på høgd med Krig og fred og Anna Karenina. Sume ting er sjølvsagde. Men rettferdskjensle trengst styrkjast i oss alle, ho kan sovna, den òg.

Skildringane her av byråkratiet i Russland er uhyggjeleg. Men same spøkjelse lever me under, ein ser noko av det same hjå tenestemenn i velferdsstaten òg. Noko stivna, mekanisk, kald i umgang med andre menneske. Vel noko som fylgjer med når ein skal ha med mange menneske å gjera, dei vert ting og plikt for dei.

Tolstoy er moralist. Det er alle store forfattarar. Og det trengst. Profetane var òg det. Og likevel: Det er langt dit å verta menneske. Det er alt eg vil segja.

Boki endar med ein merkeleg kjedereaksjon. Fyrsten vil ofra seg for den gjenta han har forført – det var, etter vår meining ikkje noko gale i, men svika henne – det har sin verknad på henne, endå ho segjer nei til tilbodet hans å gifta seg med henne, ho fær godhug for ein annan fange som skal ha straffarbeid i Sibir òg, då ho sjølv vert fri etter nåde, slær ho lag med han og vil fylgja han.

Slik, kan me segja Tolstoy forkynner dei gode gjerningars verk i menneskehugen. Offeret. Kjærleik. Jau, det er mykje sant og stort å henta kraft av i Tolstoys verk. Og alle desse typone! Dei er rita med fast hand, du gløymer dei ikkje. Berre ta fangetransporten til Sibir. Kor godt er ikkje desse typone tekne.

Emneknaggar

les DAG OG TID.
Vil du òg prøve?

Her kan du prøve vekeavisa DAG OG TID gratis i tre veker.
Prøveperioden stoppar av seg sjølv.

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis